Kwas traneksamowy
INCI: Tranexamic Acid
Składnik badany przy przebarwieniach w lekach doustnych i preparatach na skórę; dowody dla kremów są ograniczone, a wyników leków doustnych nie można przenosić na kremy.
Co to jest kwas traneksamowy?
Kwas traneksamowy (w składzie: Tranexamic Acid) to lek, który w tabletkach stosuje się m.in. przy krwawieniach, a dermatolodzy także przy ostudzie. W kosmetykach trafia do kremów i serum na przebarwienia.
Najlepiej udokumentowana jest forma doustna (lek na receptę). Wyników tabletek nie można przenosić na kremy.
Na co działa kwas traneksamowy w kremie?
Siła dowodów: mocne - spójne badania u ludzi lub wytyczne; umiarkowane - są badania u ludzi, ale nieliczne; słabe - małe badania, dane pośrednie albo badania producenta. „Słabe” nie znaczy „nie działa”.
Wyrównany koloryt dowody słabe
W badaniu 23 kobiet z ostudą 5% żel z kwasem traneksamowym nie rozjaśniał skóry istotnie bardziej niż samo podłoże po 12 tygodniach, a po jego stronie było więcej zaczerwienienia. W małych badaniach porównujących go z hydrochinonem (3% krem wobec 4% hydrochinonu u 20 osób; 5% roztwór wobec 3% hydrochinonu u 100 osób) nie było istotnej różnicy, ale to nie porównanie z samym podłożem. Metaanalizy różnych dróg podania dają niejednorodne wyniki - najbardziej spójne dane ma forma doustna (lek).
Źródła (5)
- Topical 5% tranexamic acid for the treatment of melasma in Asians: a double-blind randomized controlled clinical trial (Kanechorn Na Ayuthaya P i in. J Cosmet Laser Ther 14(3):150-154), 2012
- Topical tranexamic acid as an adjuvant treatment in melasma: Side-by-side comparison clinical study (Chung JY i in. J Dermatolog Treat 27(4):373-377), 2016
- Efficacy and safety of tranexamic acid in the treatment of adult melasma: An updated meta-analysis of randomized controlled trials (Feng X i in. J Clin Pharm Ther 46(5):1263-1273), 2021
- Self-applied topical interventions for melasma: a systematic review and meta-analysis of data from randomized, investigator-blinded clinical trials (Pennitz A i in. Br J Dermatol 187(3):309-317), 2022
- Comparative efficacy and safety of tranexamic acid for melasma by different administration methods: A systematic review and network meta-analysis (Liang R i in. J Cosmet Dermatol 23(4):1150-1164), 2024
Jak stosować krem z kwasem traneksamowym?
Krem z kwasem traneksamowym stosuje się zwykle 1-2 razy dziennie. Przy przebarwieniach ważna jest też codzienna ochrona przed słońcem - pomaga ograniczać ich nasilanie i nawroty, choć nie gwarantuje, że nie wrócą.
Na co uważać?
W badaniu kremu z 5% kwasem traneksamowym częściej pojawiało się zaczerwienienie. Jeśli skóra piecze lub się czerwieni, przerwij stosowanie. Tabletki z kwasem traneksamowym to lek - przyjmuje się je tylko z zalecenia lekarza.
W jakich kremach jest kwas traneksamowy?
W naszej bazie 4 kremy do twarzy mają kwas traneksamowy w składzie. Przykłady od najtańszych:
- Novaclear Whiten, krem redukujący przebarwienia na dzień SPF50+, 50 ml
- Trimay Gluta Niacinamide, rozświetlający krem do twarzy, 50 ml
Ceny z dnia sprawdzenia w sklepie internetowym, mogły się zmienić. Obecność składnika nie znaczy, że krem pasuje do każdej skóry.
Najczęstsze pytania
Czy krem z kwasem traneksamowym działa na ostudę?
Dowody są słabe. W badaniu z podłożem krem nie wykazał przewagi, a małe badania porównujące go z hydrochinonem nie rozstrzygają sprawy. Najbardziej spójne dane ma forma doustna (lek). Przy ostudzie leczenie dobiera dermatolog.
Krem, serum czy tabletki z kwasem traneksamowym - czym się różnią?
Krem i serum to kosmetyki stosowane na skórę, z ograniczonymi dowodami. Tabletki to lek na receptę z inną drogą podania i innymi możliwymi działaniami niepożądanymi - nie zaczynaj ich przyjmować samodzielnie.
Czy kwas traneksamowy można stosować w ciąży?
Brakuje badań, które bezpośrednio sprawdzałyby kosmetyki z kwasem traneksamowym w ciąży. Nasz test nie wyklucza tego składnika w ciąży (wyklucza retinoidy). Tabletki to lek - w ciąży tylko z zalecenia lekarza.
Inne źródła (4)
- Topical 5% tranexamic acid for the treatment of melasma in Asians: a double-blind randomized controlled clinical trial (Kanechorn Na Ayuthaya P i in., J Cosmet Laser Ther), 2012
- The effectiveness and safety of 3% tranexamic acid cream vs. 4% hydroquinone cream for mixed-type melasma in skin of color (Yasnova N i in., Acta Dermatovenerol Alp Pannonica Adriat), 2024
- A randomized controlled study comparing the efficacy of topical 5% tranexamic acid solution versus 3% hydroquinone cream in melasma (Janney MS i in., J Cutan Aesthet Surg), 2019
- Efficacy of oral, topical, and intradermal tranexamic acid in patients with melasma - a meta-analysis (Panchal VS i in., Indian Dermatol Online J), 2023
Informacje edukacyjne o składnikach kosmetyków. Nie zastępują porady lekarza ani farmaceuty.